تأثیر سلامت شهری بر جابجایی شهروندان: پیمایشی در پنج منطقه منتخب شهر تهران

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دوره دکتری جمعیت‌شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار و عضو هیئت علمی واحد گرمسار، دانشگاه آزاد اسلامی، استان سمنان، ایران

چکیده

زندگی سالم در شهر سالم معنا می‌یابد. شهر سالم حافظ سلامتی و ملزم به تعیین شرایط مناسب برای فعالیت­ها می­باشد. پیمایش حاضر با هدف مطالعه تأثیر سلامت شهری با معرف‎‌های مطبوعیت­ زیست‌محیطی و عوامل جمعیتی بر تمایل به جابجایی شهروندان در پنج منطقه منتخب شهر تهران در سال 1397 انجام شده است. تعداد 1103 نفر از شهروندان مناطق 2، 7، 10، 19 و 21 به‌صورت نمونه­گیری احتمالی مورد مصاحبه قرار گرفتند. برای گردآوری اطلاعات از تکنیک پرسشنامه و به‌منظور تجزیه و تحلیل آماری از نرم افزار SPSS استفاده گردید. با اندازه‌گیری معرف‌های هفت‌گانه سلامت شهری در مناطق مورد مطالعه، مشخص شد که مناطق از نظر میزان مطبوعیت­ها دارای اختلاف معنی­دار و متفاوت هستند. نتایج تحلیل رگرسیون لجستیک نشان داد که به‌طور متوسط حدود 12 درصد از تمایل به جابجایی مکانی پاسخگویان، توسط متغیّرهای جمعیّتی و سلامت شهری قابل تبیین است. در همه­ مدل­های کنترل‌شده، متغیر سلامت شهری به‌همراه سایر متغیر‌های جمعیتی بر متغیر تمایل به جابجایی تأثیر معکوس دارد. هر چه سلامت شهری بیشتر می‌شود، تمایل به جابجایی نیز کمتر می‌شود. همچنین کمترین اندازه تمایل به جابجایی در پاسخگویان در مناطق 2 و 7 تهران مشاهده می‌شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Effect of Urban Health on the Movement of Citizens in the Five Selected Areas of Tehran

نویسندگان [English]

  • Fatemeh Heydarjamaat 1
  • Mansor Sharifi 2
  • Ali Baghaei Sarabi 2
1 PhD Student in Demography, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Assistant Professor and Faculty Member of Garmsar Branch, Islamic Azad University, Semnan, Iran
چکیده [English]

Healthy living makes sense in a healthy city. A healthy city is protective of wellbeing and is required to determine the appropriate conditions for activities. The present survey aimed to study the effect of urban health with environmental amenities indicators and demographic factor on the tendency of citizens to move in 5 selected regions in Tehran in the year 2018.  A number of 1103 citizens of districts 2.7.10.19.21 were interviewed using a probability sampling. We used a questionnaire technique to collect information and SPSS software was used for the statistical analysis. According to the findings, the seven indicators of urban health in the study areas were measured and it was shown that the areas have significant differences in terms of the amenities. The results of logistic regression showed that an average of about 12% tendency of spatial displacement or movement of respondents is explained by demographic variables and urban health. Urban health along with other demographic variables had an inverse effect on the tendency to displacement in all controlled models. Wherever, there was greater urban health, there was less propensity to move or displace. It was also observed that the lowest tendency for movement was among respondents of regions two and seven.

کلیدواژه‌ها [English]

  • urban health
  • Amenity
  • population
  • Displacement
  • Taste amenity
  • Demographic factors
بحرینی، سیدحسین و میرحسین خسروی (1394). بررسی تطبیقی تأثیر ویژگی‌های خرد اقلیم در الگوی رفتار‌های شهری نمونه موردی: فضاهای شهری یزد (اقلیم گرم و خشک) و فومن (اقلیم معتدل و مرطوب)، فصلنامه محیط شناسی، دوره ۴۱ شماره ۲، صص 482-465.
بنه خلخال، کریم، مریم جعفری مهرآبادی و اسماعیل ­آقایی (۱۳۹۵). ارزیابی وضعیت مسکن سالم در شهرها، فصلنامه علمی، پژوهشی، مطالعات شهری، شماره ۲۶ ، صص 111-99.
تومه، ژرژ (۱۳۸۹). توسعه فرهنگی و محیط زیست، ترجمه محمد شارع پور، انتشارات باز­.
چپمن، دیوید (۱۳۸۴). محلات و مکان­ها در محیط انسان ساخت، مترجمان شهرزاد فریادی ومنوچهر آفرینش، انتشارات دانشگاه تهران.
حسینی، حاتم (1383). رویکردهای نظری، وبلاگ شخصی دکتر حاتم حسینی. قابل دسترس در:  
http://www.populationstudies.blogfa.com/post/410
حسینی، حاتم (1388). جمعیت، محیط زیست و منابع طبیعی، وبلاگ شخصی دکتر حاتم حسینی. قابل دسترس در:
 http://www.populationstudies.blogfa.com/post/410
رشیدی، یوسف (۱۳۸۹). آلودگی هوای تهران علل و راهکارها و تنگناها، اولین همایش سلامت شهری، معاونت امور اجتماعی و فرهنگی شهرداری تهران، با همکاری دانشگاه علوم پزشکی ایران.
عزیزی، محمدمهدی (1380). توسعۀ شهری پایدار: برداشت و تحلیلی از دیدگاه‌های جهانی، انتشارات دانشکده معماری  وشهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، سال 11، شمارۀ 23، صص 27-14.
فروتن‌کیا، شهروز و عبدالرضا نواح (1397). جامعه‌شناسی و محیط زیست، انتشارات شابک، آدینه بوک.
کرک­آبادی، زینب (۱۳۹۵). مقایسه تطبیقی کیفیت زندگی شهری بر اساس شاخص­های زیست­محیطی مطالعه موردی بافت قدیم و بافت جدید شهرستان سمنان، فصلنامه علمی- پژوهشی جغرافیا برنامه‌ریزی منطقه­ای، سال 7، شماره ۱، صص ۴۸–۳۳.
گلکار، کوروش (1382). سیر تکامل نقش و مفهوم منظر شهری، فصلنامۀ آبادی، شمارۀ ۵۳، صص48-38.
لینج، کوین (1981). تئوری شکل شهر، ترجمۀ سید حسین بحرینی، چاپ دوم، تهران، انتشارات دانشگاه تهران.
محمدیان، مهرداد و دریا گوهرمطهر (۱۳۹۶). بررسی ارتباط کیفیت شهری در روابط اجتماعی شهروندان منطقه یک شهر تبریز، فصلنامه مطالعات جامعه شناختی شهری، سال 8، شماره ۲۶، صص 63-31.
معصوم، جلال (۱۳۸۰). شهر سالم، مجله شهرداری‌ها، شماره 32 ، سال 3، صص 45-52
میرزائی، محمد و منصور شریفی (1387). تأثیر مؤلفه­های جمعیتی بر احساس مطبوعیت محیطی، پژوهشی در 5 منطقه انتخابی شهر تهران، نامه انجمن جمعیت شناسی ایران، سال 3، شماره 6، صص 35-66
میرشاهی، سحر (1386). روانشناسی محیط و منظر، قابل دسترسی در: www.landsape.ir
واعظ مهدوی، محمدرضا، محسن اسدی لاری، حسین ملک افضلی، سقراط فقیه‌زاده و محمدمهدی گلمکانی (۱۳۹۰). نتایج دور دوم طرح سنجش عدالت در شهر تهران چاپ شهرداری تهران سال ۱۳۹۲.
ولایی، عیسی (۱۳۸۴). الگوهای رفتار با طبیعت محیط زیست از دیدگاه قرآن و سنت، پایان نامه دوره دکتری، رشته علوم و قرآن و احادیث، دانشگاه آزاد، واحد علوم تحقیقات تهران.
یزدانی پرایی، زهرا و زهره یزدانی پرایی (۱۳۹۵). سکونت‌گاه‌های سنتی ایران: سازگاری بین انسان و محیط‌زیست از دیدگاه شهر اکولوژیک، مجموعه مقالات دومین کنفرانس ملی مدیریت کلانشهرها با رویکرد محیطزیست.
Ashton, J. (1988) Healthy, cities, concept& vision. University of Liverpool, UK.
Azahan, A, M. J. Jamaluddin, Z. M. Luckman A, kadaruddin, and A. kadir (2009). The quality of life in Malaysias Intermediate city: urban, European Journal of social sciences- volume, Number, 1:161-165.
Beyers, W. B. and D. P. lindal (1996). Lone Eagles and High fliers in Rural producer services, Rural Development Perspectives, Vol, 11, (3) PP2-10.
Clark, M. (1992) A Sustainable Economy, London, Earthscam, 1992.
Commoner, Barry W. (1992). population, Development and Environment: Trends and Key Issues in Developed Countries, Paper Presented at U.N. Expert group Meeting on Population, Environment and Development, 2024 January, New York.
Ehrlich p. and I. Holden (1974). Human Population and the Global Environment, American Scientist, Vol 62. pp. 282-292.
Gallopin, G. (1992). Science, Technology and the Ecological Future of Lafin America, World Development 20, 10:130-140.
Green, Gary P. (2001). Amenities and community Economic Development: strategies for Sustionablity, the gournal of Rrgional Analysis &Policy, vol, 31, No2
Halli, Shiva S. and K.V. Rao (1992). Advanced Techniques of Population Analysis, Plenum Press.
Hanrik, L. (2015). On the Effects of urban Natural Amenities, Architectural quality and Accessibility to workplaces on Housing prices an empirical study on the Helsinki Metropolitan Area.
Isaksson, R. (2006). Total quality management for sustainable development Process based system models”, Business Process Management Journal, Vol. 12 No. 5, pp. 632-645.
Kleinbaum, David G. (1994). Logistic Regression: Aself learning text, Springer, New York.
Lee, Y J. (2008). Subjective quality of life measurement in Tuipei, building and environment. 43(7), 8-12.
Liu, D., F. Li; X. S. Hu, R. S. Wang;, W. R Yang; D. Li & D. Zhao (2009). Measurement indicators and an evaluation approach for assessing urban sustainable development: A case study for China’s Jining City, andscape and UrbanPlanning, 2009, Vol. 90, No.3-4, pp.134-142.
Mahene, P. (2005). Implicit Cooperation between Generations and Envirnmental Amenity, LERNA-INRA, Toulouse University, France.
Menard, S. (2002). Applied Logistic Regression Analysis, Sage Publications.
Mill, D. & G. Spargo (2002). Urban Amenity Indicators Workshop Report Prepared for the Ministry for the Environment and the Royal Society of New Zealand.
Popp, D. (2001). Altruism and demand For Envirnmental Qualities, Land Economics, Vol.77, No.3, pp 339-349.
Pumain, D. (2002).An evolutionary Approach to settlement systems. Paper read at paper prepared for the conference new forms of urbanization conceptualizing and Measuring Human settlement in the twenty-first Cen tury organized by IUSSP.
Rajapaks, D, Wilson, C, Ngu Hoang, V, Lee, B, Managi, S. (20017). Who responds more to environmental amenities and dis- amenities” urban Institute Department of urban and Environmental Engineering faculty of Engineering Kyushu University, 744 Motoko Nishi- Ku, Fukuoka, Jupon QUT Business school, Queensland University of Technology, Level8, Z Block, Gardens Point,2 George St, Brisbane QLD 4000, Australia.
Simo, J. (1981). the U Itimate Resource Princeton University Press, NJ.
Vogel, Horry l. (2006). The Influence of Rural Amentities on Non-Metropolitan population change in the United States from 1980-2000, Dissertation, Konsas State University Manhottan, Kansas.
Weeks, John R. (2004) unpopular culture: The Ritual of complain in a British Bank. Chicago: University of Chicago press.