بررسی عوامل مؤثر بر تمایل روستائیان به انواع مهاجرت داخلی در شهرستان تربت‌حیدریه

نوع مقاله : مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار رشته اقتصاد کشاورزی، دانشگاه تربت حیدریه (نویسنده مسئول).

2 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته اقتصاد کشاورزی دانشگاه تربت حیدریه.

چکیده

در تحقیق حاضر به بررسی عوامل مؤثر بر انواع مهاجرت روستائیان در شهرستان تربت‌حیدریه پرداخته شده است. اطلاعات مورد نیاز برای انجام مطالعه با تکمیل 366 پرسش‌نامه با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌بندی شده در بین کشاورزان روستاهای تربت‌حیدریه در سال 1398 جمع‌آوری گردید. تکنیک آماری به‌کارگرفته شده در این مطالعه لاجیت است که در آن متغیر وابسته دارای حالات مختلف از تمایل و عدم تمایل به مهاجرت روزانه، فصلی و دائمی بین کشاورزان کوچک‌مقیاس، متوسط‌مقیاس و بزرگ‌مقیاس می‌باشد. نتایج نشان داد عامل مالکیت زمین و سطح زیر کشت در حالات مزارع متوسط و بزرگ بر انواع مهاجرت اثر منفی و معنی‌دار دارد. همچنین عامل جنسیت (مرد بودن) بر مهاجرت روزانه اثر مثبت و معنی‌دار و عوامل میزان آب کشاورزی موجود در مزرعه و میزان حمایت دولت از کشاورزان بر مهاجرت فصلی اثر منفی و معنی‌دار دارد. همچنین عوامل میزان خسارت سالانه و امکانات رفاهی شهری اثر مثبت و معنی‌دار و عامل تعداد دام سنگین مزرعه اثر منفی و معنی‌دار بر مهاجرت دائمی دارد. در این راستا، افزایش درآمد روستائیان به حد نیاز، تکمیل امکانات رفاهی، آموزشی و درمانی در روستا و یکپارچه‌سازی اراضی جهت کاهش مهاجرت روستائیان پیشنهاد می‌گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Study of Effective Factors on desire of the villagers to different types of internal migration in Torbat Heydarieh

نویسندگان [English]

  • Fatemeh Rastegaripour 1
  • Fatemeh Mahmoudi 2
1 Asistant professor of agricultural economic, University of Torbat Heydarieh (Corresponding Author), E-mail: f.rastegaripour@torbath.ac.ir
2 MS.c student of agricultural economic, University of Torbat Heydarieh, E-mail: mahmodi.fateme73@gmail.com
چکیده [English]

This study  examines  factors  affecting  migration­of  villages in the city  of  Torbat Heydarieh. Required data was collected with completing 366 questionnaires by stratified sampling method among farmers in Torbat Heydariyeh rurals in 2019. The statistical technique used in this study is Logit, in which the dependent variable has different states of willingness and unwillingness to daily, seasonally and permanently migration between small-scale, medium-scale and large-scale farmers. The results showed that land ownership and area under cultivation in medium and large farms have a negative and significant effect on migration type. Also, factor of gender (being a man) has a positive and significant effect on daily migration and factors of agricultural water on the farm and the amount of government support for farmers have a negative and significant effect on seasonal migration. Also, the factors of annual damage and urban welfare facilities have a positive and significant effect and the factor of the number of heavy farm livestock has a negative and significant effect on permanent migration. In this regard, it is proposed to increase the income of the villagers to the required level, complete the welfare, educational and medical facilities in the village and integrate the lands to reduce the migration of the villagers.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Village
  • Farmer
  • migration
  • Cultivated area
  • Torbat Heydarieh

این مقاله مستخرج از نتایج طرح تحقیقاتی مصوب دانشگاه تربت‌حیدریه به شماره 1554/4/1398 است که از محل اعتبارات پژوهشی دانشگاه انجام شده است. 

اذانی، مهری و سعید بوستانی (1392). تحلیلی بر عوامل مؤثر در مهاجرت­های روستایی - شهری نمونه موردی (شهرستان ممسنی)، فصلنامه فضای جغرافیایی، دوره 13، شماره 41، صص 111-93.
اسفندیاری، ساسان و صدیقه نبی­ئیان (1397). بررسی تأثیر فقر بر مهاجرت از روستا به شهر در ایران. نشریه اقتصاد کشاورزی و توسعه، دوره 26، شماره 101، صص 27-1.
آقایاری هیر، محسن و هادی حکیمی (1396). تحلیل شبکه مهاجرت­های بین استانی در ایران، نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، دوره 17، شماره 45، صص 206-185.
آقایاری هیر، محسن، حسین کریم­زاده و عقیل خالقی (1397). تحلیل عوامل مؤثر در تصمیم به مهاجرت روستائیان در قلمرو جغرافیای رفتاری (مورد مطالعه: دهستان سینا، شهرستان ورزقان). نشریه پژوهش‌های روستایی، دوره 9، شماره 1، صص 57-45.
بارانی، نادر، محمدحسین منهاج، اسماعیل رمضانپور و محمود احمدپوربرازجانی (1394). بررسی تأثیرات اعتبارات اعطایی بانک کشاورزی ایران بر وضعیت اقتصادی کشاورزان شهرستان هیرمند، مجله بین‌المللی مدیریت و توسعه کشاورزی، دوره 5،  شماره 2، صص  80-73.
تودارو، مایکل (1389). توسعه اقتصادی در کشورهای جهان سوم، ترجمه غلامعلی فرجادی، انتشارات کوهسار، چاپ هفدهم، تهران.
جمشیدی، محمد کاظم، بهروز محمدی یگانه و اکبر حسین­زاده (1397). تحلیلی بر عوامل مؤثر در توسعه­یافتگی و نقش آن در مهاجرت­های روستایی، مطالعه موردی: استان زنجان، نشریه برنامه­ریزی منطقه­ای، دوره 8، شماره 32، صص 22-11.
حسینی ابری، حسن (1383). مدخلی بر جغرافیای روستایی ایران. چاپ دوم، اصفهان، دانشگاه اصفهان.
حسینی، قربان و سعید خانی (1398). روند و الگوهای مهاجرت در استان­های مرزی کشور. نشریه مطالعات ملی، دوره20، شماره 4، صص 114-93.
حسینی، قربان، رسول صادقی، علی قاسمی اردهایی و ولی‌اله رستمعلی­زاده (1397). تحولات روند و الگوهای مهاجرت داخلی در استان­های ایران، نشریه برنامه­ریزی منطقه­ای، دوره 8، شماره 31، صص 18-1.
حشمتی، مسیب و محمد قیطوری (1397). تغییر کاربری اراضی؛ پاشنه آشیل مدیریت بحران­های زیست محیطی، عوامل و پیامدها، نشریه جغرافیا و پایداری محیط (پژوهشنامه جغرافیایی)، دوره 8، شماره 26، صص 105-89.
سالنامه آماری استان خراسان رضوی. (1397). گزارشات سازمان برنامه و بودجه کشور.
شریفی، علی و اکبر زارع شاه­ آبادی (1397). بررسی عوامل مؤثر بر گرایش روستائیان به مهاجرت شهری: مطالعه موردی بخش روستایی گاریزات استان یزد. نشریه روستا و توسعه، دوره 21، شماره 2، صص 74-55.
فتوح ­آبادی، لیلا و غلامحسین زمانی (1397). عوامل مؤثر بر تمایل کشاورزان منطقه­ی زرقان به مهاجرت در شرایط خشکسالی. نشریه علوم ترویج و آموزش کشاورزی ایران، دوره 14، شماره 2، صص 247-235.
قاسمی اردهائی، علی (1385). بررسی علل مهاجرت روستاییان به شهرها در ایران با فراتحلیل پایان‌نامه‌های تحصیلی، فصلنامه روستا و توسعه، دوره 9، شماره 1، صص 80-51.
مکانیکی، جواد، سرزهی،‌ زهرا و محمد اسکندری­ثانی (1395). کارکرد فضایی شهرهای کوچک در ارتباط با روستاهای پیرامون مورد: شهر سربیشه، فصلنامه اقتصاد فضا و توسعه روستایی، دوره 5، شماره 15، صص 60-43.
موحدی، رضا و مسعود سامیان (1397). بررسی عوامل مؤثر بر مهاجرت روستائیان در شهرستان سردشت، نشریه مطالعات برنامه­ریزی سکونتگاه­های انسانی (چشم­انداز جغرافیایی)، دوره 13، شماره 1، صص 177-163.
مهرابی، علی­اکبر، محمد محمدی، محسن محسنی ساروی، محمد جعفری و مهدی قربانی (1392). بررسی نیروهای محرک انسانی مؤثر بر تغییرات کاربری سرزمین (مطالعه موردی: روستاهای سید محله و دراسرا- تنکابن)، نشریه مرتع و آبخیزداری. مجله منابع طبیعی ایران، دوره 66، شماره 2، صص 320-307.
وطن­خواه نوغانی، آتنا، مریم قاسمی و جعفر جوان (1397). شناسایی مهم­ترین اثرات مهاجرت انفرادی مردان سرپرست خانوار بر زنان روستایی (مورد مطالعه: شهرستان مشهد). نشریه پژوهش­های روستایی، دوره 9، شماره 1، صص 70-61.
ولیقلی­زاده، علی (1398). تبیین نقش آفرینی جغرافیایی سیاسی مهاجرت در ایران. نشریه جغرافیا و توسعه، دوره 17، شماره 56، صص 180-159.
Anderson, J. R. (2002). Risk in Rural Development: Challenges for Managers and Police arrangement, World Development, 25 (4): 589-594.
Cochran, W. (1977) Sampling Techniques 3rd Edition, Wiley publishers, New York
Ekperiware, M. C.; T. O. Olatayo; and, A. A. Egbetokun (2017). Human capital and sustainable development in Nigeria: How can economic growth suffice environmental degradation? Economics, 29: 1-26.
Ekwere, G. E & I. D Edem (2014). Evaluation agricultural Credit Facility in Agricultural Production and Rural Development, Global Journal of Human-social science, 14(3): 33-46
Greene, W. H. (2003). Econometric analysis, 5th ed. Upper Saddle River, New Jersey: Prentice-Hall.
Gudge, G. G.; R. C. Hill.; W. E. Griffithes.; H. Lukepoh; and,  T. C. lee (1988). The theory and practice of econometrics, Second edition, Wiley, New York, USA, 560p.
Gujarati, D. (1999). Basiceconometrics. Translation of hamid abrishami Tehran University Publication.
Hanemann, W. M. (1994). Valuing the environment through contingent valuation. Journal of economic perspectives, 8: 4-19.
Hardaker, J. B.; J.W. Richardson.; G. Lien; and,  K. D. Schumann (2004). Stochastic efficiency analysis with risk aversion bounds: a simplified approach. The Australian Journal of Agricultural and Resource Economics, 2: 253–270.
Hunt, G. (1993). Equilibrium and migration study modeling , regional study IMF Staff Papers (Washington). 52 (1), (April). Immigrant remittance flows a source of capital for development?" Macroeconomía del Desarrollo. No. 26 (August), Santiago de Chile.
Ikuomola, A. D. (2015). An exploration of life experiences of left behind wives in Edo State, Nigeria. Journal of Comparative Research in Anthropology and Sociology, 1(1), 289-307.
Lunnan, A.; S. Nybakk; and,  B. Vennesland (2006). Entrepreneurship attitudes and probability for startups: An investigation of Norwegian non-industrial private owners. Forest Policy ND Economics, 8: 673-690.
Ma, K. R.; E. T. Kang,; and, O. K. Kwon ( 2017). Migration behavior of students and graduates under prevailing regional dualism: the case of South Korea, Ann Reg Sci,(58), 209–233.
Maddala, G. S. (1991). Introduction to econometrics. 2nd edition, Macmillan, New York.
Mgbakor Miriam, N.; O. Patrick,; and, J. Ifechukwude (2014). Effects Of Rural–Urban Migration By Youths On Agricultural Labour In Aniocha South Local Government Area of Delta State, Nigeria, Research in Agriculture and Animal Science, 2(6):14-22.
Nguyen, L. D.; K. Raabe,; and, U. Grote (2015). Rural–Urban Migration, Household Vulnerability, and Welfare in Vietnam, World Development, 71, 79–93.
Rebhun, U,; and, D. L. Brown (2015). Patterns and selectivities of urban/rural migration in Israel. Demographic Research, 33,113.
Schulz, M. (2014). April, Migrating Men–Mobile Women? Humboldt-Universität zu Berlin, Philosophische Fakultät III, Institut für Asien-und Afrikawissenschaften, Seminar für Südasien- Studien.
Tacoli, C.; G. McGranhan,; and, D. Satterthwaite (2015). Urbanization, rural-urban migration and urban poverty. Working Paper. International Institute for Environment and Development, London worlddev: 1-36.
Unico (2018). Reports of UNICO.
Zhang, C. (2014). The impact of rural-urban migrant household in China. Journal of Research in Gender Studies, 4(2): 183-205.