بررسی عوامل مؤثر بر باروری زنان 44- 35 ساله در استان‌های منتخب

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسنده

چکیده

در سه دهه‌ی اخیر باروری در ایران کاهش چشمگیری داشته است، این کاهش پدیده‌ای فراگیر در تمامی استان‌های ایران است. با این حال هنوز تفاوت‌های معنی‌داری در سطح باروری استان‌های ایران وجود دارد. بررسی حاضر، تعیین کننده‌های باروری در سه استان سمنان، کهگیلویه و بویراحمد و هرمزگان با سطوح مختلف باروری را در کانون توجه خود قرار داده است. روش تحقیق در این مطالعه پیمایشی است. جامعه‌ی آماری 1149 زن 44-35 ساله‌ی ازدواج کرده‌ی ساکن در این سه استان می‌باشد. سؤال اساسی که این مقاله بدان پاسخ می‌دهد این ‌است که سهم عوامل ایده‌ای و عوامل اجتماعی و جمعیتی بر تعداد فرزندان چگونه است؟ نتایج مطالعه نشان می‌دهد سطح تحصیلات، سن مادر در اولین تولد و ترکیب جنسی فرزندان، بیشترین تأثیر را در تبیین واریانس باروری دارند. بر اساس این یافته‌ها می‌توان گفت که مشخصه‌های اقتصادی- اجتماعی و جمعیتی که خود تحت تأثیر توسعه اقتصادی - اجتماعی هستند، نسبت به عوامل ایده‌ای مورد بررسی در این مطالعه تأثیر بیشتری بر باروری دارند و برای تبیین باروری در این استان‌ها رویکردهای اقتصادی اجتماعی تبیین بهتری به‌دست می‌دهند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


حسینی چاووشی، میمنت (1388). "ضرورت بازنگری در برنامه‌های تنظیم خانواده: آیا خطر کاهش جمعیت کشور را تهدید می‌کند؟"، هفته‌نامه‌ی سپید، شماره‌ی 153 ص 2.

حسینی حاتم و محمدجلال عباسی شوازی (1388). "تغییرات اندیشه‌ای و تأثیر آن بر رفتارهای ایده‌آل باروری زنان ترک و کرد"، پژوهش زنان، دوره‌ی 7، شماره 2. صص 84-55.

رازقی نصرآباد، حجیه بی بی (1392). "شمار فرزندان ایده‌آل و واقعی و شکاف میان آنها در سه استان منتخب سمنان، کهگیلویه و بویر احمد و هرمزگان"، گزارش نهایی طرح پژوهشی، مؤسسه مطالعات و مدیریت جامع و تخصصی جمعیت کشور .

عباسی شوازی، محمدجلال (1380). "همگراییرفتارهایباروریدرایران،میزان،روندوالگویسنیباروریدراستان‌های کشوردرسال‌های 1351- 1375"، نامه علوم اجتماعی، شماره 16، صص 135-105.

عباسی شوازی، محمد جلال و حجیه بی بی رازقی نصرآباد (1389). "الگوها و عوامل مؤثر بر فاصله ازدواج تا اولین تولد در ایران"، نامه انجمن جمعیت‌شناسی ایران، سال پنجم شماره 9، صص107-75.

عینی زیناب، حسن (1391). "بررسی چند متغیری میزان باروری کل و شاخص‌های مربوطه در ایران" گزارش نهایی طرح پژوهشی، مؤسسه مطالعات و مدیریت جامع و تخصصی جمعیت کشور .

میرزایی، محمد (1387). "نوسانات تحدید موالید در ایران"، فصلنامه جمعیت، شماره 29 و 30، صص 58-38.

Abbasi-Shavazi, M.J., McDonald, P., and Hosseini-Chavoshi, M. (2009). “The Fertility Transition in Iran: Revolution and Reproduction”, Springer.

Abbasi-Shavazi, M.J., McDonald, P., and Hosseini-Chavoshi, M. (2003). “Changes in Family, Fertility Behavior and Attitudes in Iran”, Working Papers in Demography: 88, Canberra: ANU.

Caldwell, J.C. (1976). “Towards a restatement of demographic transition theory”, Population and Development Review, 2 (3/4): 321–366.

Finnas, F. and Hoem, J.M. (1980). “Starting Age and Subsequent Birth Intervals in Cohabitational Unions in Current Danish Cohorts”, Demography, 17(3): 275-295.

Goldstein, J. R., Lutz, W. and Testa, M. R. (2003). “The emergence of sub-replacement family size ideals in Europe”, Population Research and Policy Review, 22: 479–496.

Hosseini Chavoshi, M, Abbasi-Shavazi, M. J., and McDonald, P. (2013). “Tempo and Quantum of Fertility in Iran: An Application of the Synthetic Parity Progression Ratio Method”, Paper presented at XXVII IUSSP International Population Conference, 26-31 August, Busan, Korea.

McDonald P. (2000). “Gender equity in theories of fertility transition”, Population and Development Review, 26(3).

Mencarini L., Tanturri M.L. (2004). “Time use, family role-set and childbearing among Italian working women”, Genus, 60:111-137.

Paydarfar, A., and R. Moini. (1995). “Modernization Process and Fertility Change in Pre- and Post Islamic Revolation of Iran", Population Research and Policy Review, 14: 71-90.

Raftery, A.E., S.M. Levis, and A. Aghajanian. (1995). “Demand or Ideation? Evidence from the Iranian Marital Fertility Decline”, Demography, 32(2): 159-182.

Razeghi Nasrabad, H.B., Abbasi-Shavazi, M. J., Hosseini Chavoshi, M and Kargar Shoraki, M.R. (2013). “Level, Trend and Pattern of Childlessness in Iran”, Paper presented at XXVII IUSSP International Ppopulation Conference 26-31 August, Busan, Korea.

Thornton, A., Binstock, G., Yount, K., Abbasi-Shavazi, M.J., Ghimiri, D. and Xie, Y. (2012). “International fertility change: New data and insights from the developmental idealism framework”, Demography, vol. online first, no. 1-22.

Van de Kaa, D. J. (1997). “Options and Sequences: Europe’s demographic patterns”, Journal of the Australian Population Association, 14 (1).

Yavuz, S. (2008). “Fertility Decline in Turkey from the 1980s onwards: Patterns by main Language Groups”, Dissertation Submitted in Partial Fulfillment of the Requirements for the Degree of Doctor of Philosophy In Economic and Social Demography, Hacettepe University Institute of Population Studies.