عوامل مؤثر بر مهاجرت‌های کاری از استان آذربایجان‌شرقی به استان تهران

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

چکیده

ترک محل اقامت به خاطر دستیابی به شغل و یا شغل بهتر در مکان جغرافیایی و اجتماعی دیگر، مهمترین علل جابجایی جمعیت‌های انسانی در زمان حاضر است. به‌ویژه اینکه این نوع مهاجرت‌ها اکثراً با اراده و تصمیم‌گیری مستقل فرد مهاجر صورت می‌گیرد. در ایران نیز مهاجرت‌های کاری مهم بوده و در بیشتر جریان‌های مهاجرت بین استانی و بین شهرستانی مؤثر هستند. هدف این مقاله شناخت وضعیت جمعیتی مهاجران نیروی کار از استان آذربایجان شرقی به استان تهران و نیز بررسی عوامل مؤثر بر این مهاجرت‌ها می‌باشد. با تحلیل ثانویه داده‌های نمونه‌ای 20 درصد سرشماری 1385، تعداد 24700 مهاجر مورد بررسی قرار گرفته‌اند. تحلیل مهاجرت‌های کاری برای مهاجران سرپرست خانوار که اکثر آنان مرد هستند و در مشاغل صنعت‌گری، رانندگی و کار خدماتی مشغولند، انجام گرفته است. مطالعه احتمال وقوع مهاجرت‌های کاری نشان می‌دهد، متغیرهای جمعیتی جنس و سطح تحصیلات در کنار متغیرهای شهرستان مقصد، شهرستان مبدأ و سطح توسعه مبدأ، در وقوع مهاجرت‌های کاری از استان آذربایجان شرقی به استان تهران مؤثرند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Factors Affecting Labor Emigration from East- Azerbaijan Province to Tehran's Province

نویسندگان [English]

  • Ali ghasemi-ardahaee
  • Shahla Kazemipour
چکیده [English]

Leaving location to another social and geographical place for a job or a better job is the most important reason of displacement of human populations at present. In particular, this type of emigration occurs mostly with the migrant determination and independent decision making. Labor migration is also important in Iran and is influential in more migration flows between provinces and between townships. This study aims to identify the demographic situation of labor emigrant from East- Azerbaijan province to Tehran's province and study the factors influencing these migrations. With secondary analysis of data from a sample of %20 of Census 2006, 24,700 emigrants have been investigated. The analysis of labor migration was implemented for headed households migrants that majority are males and are involved in craftsmanship, driving and doing service businesses. The study of probability of labor migrations shows that demographic variables of gender and education level in addition to the destination township, origin township and origin developmental level, are influential in occurrence of labor emigrations from East- Azerbaijan province to Tehran's province.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Labor Migration
  • Inter-province Emigration from East- Azerbaijan to Tehran
  • Headed Household's Migration
  • Migration Causes
تودارو، مایکل (1367). "مهاجرت داخلی در کشورهای درحال‏توسعه"، ترجمه مصطفی سرمدی و پروین رئیسی فرد، تهران: مؤسسه کار و تأمین اجتماعی.
زنجانی، حبیب‌الله (1380). "مهاجرت"، تهران: انتشارات سمت.
زیادی، کرامت‌اله و همکاران (1389). "سنجش درجه توسعه‌یافتگی شهرستان‌های استان آذربایجان‌شرقی به روش HDI"، مجله فراسوی مدیریت، سال سوم، شماره12، صص75-95.
فخاری، علی و همکاران (1388). "نقش پیامدهای اجتماعی و بهداشتی مهاجرت در اقدام به خودکشی مهاجرین حاشیه‌نشین تبریز: مطالعه‌ای اکتشافی در چارچوب گراند تئوری"، مجله پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تبریز، دوره31، شماره2، صص65-72. 
قاسمی اردهائی، علی و علی حسینی راد (1388). "ویژگی‌های منتخب مهاجران داخلی ایران طی دهه‌ی 85-1375"، گزیده مطالب آماری، سال20، شماره‌ی 2، صص 193-210.‏
قرخلو، مهدی و کیومرث حبیبی (1385). "تحلیل مهاجرت در ارتباط با سطح توسعه‌یافتگی استان‌های کشور با استفاده از تکنیک‌های برنامه‌ریزی"، فصلنامه تحقیقات جغرافیایی، شماره‌ی 81، صص59-83.
قنبری هفت‌چشمه، ابوالفضل و کریم حسین‌زاده دلیر (1384). "تعیین درجه توسعه‌یافتگی شهرستان‌های استان آذربایجان‌شرقی (1375)"، مجله جغرافیا و توسعه ناحیه‌ای، شماره‌ی 5، صص 1-22.‏
محمدی کرکانکی، قربانعلی (1376). "مهاجرت مهمترین مشکل استان تهران"، مجله برنامه و بودجه، شماره‌ی 12، صص39-59.
محمودی، محمدجواد (1388). "محاسبه شاخص توسعه انسانی کشور، استان تهران و شهرستان‌های آن"، فصلنامه جمعیت، شماره‌ی 67 و 68، صص81- 118.
مرکز آمار ایران (90-1365). "نتایج تفصیلی سرشماری‌های عمومی نفوس و مسکن سال‌های  1365، 1375، 1385، 1390".
مرکز آمار ایران، داده‌های نمونه‌ای 20 درصد سرشماری 1385.
مرکز پژوهش، سنجش و اسناد ریاست جمهوری (1390). "اسنادی از مهاجرت داخلی در ایران 1311-1357"، تهران: خانه کتاب.
Cadwallader, M. (1992). “Migration and Residential Mobility: Macro and Micro Approaches”. University of Wisconsin Press, Madison.
Harris, J.R. and M.P. Todaro (1970). “Migration, Unemployment, and Development: A Two Sector Analysis.” American Economic Review, 60: 126-142.
Jobes, P. (2000). Moving Nearer to Heaven: The Illusions and Disillusions of Migrants to Scenic Rural Places. Praeger, Westport, CT.
Massey, D.S. (1990). “Social Structure, Household Strategies,  and  the  Cumulative Causation of Migration”, Population Index, 56: 3-26.
McCatty, M. (2004). The Process of Rural-Urban Migration in Developing Countries. An Honours essay submitted to Carleton University in fulfillment of requirements for the course ECON 4908, as credit toward the degree of Bachelor of Arts with Honours in Economics. Carleton University, Ottawa, Ontario.
Pessino, C. (1991). “Sequential Rom  Peru Migration  Theory  and  Evidence” Development  Economics, 36: 55-87.
Putnam, R. (2000). Bowling Alone:  The Collapse and Revival of the American Community. New York.
Ranis, G. and J.C. Fei (1961). “A Theory of Economic Development” American Economic Review, 51: 533-565.
Sjaastad, L.A. (1962). “The Costs and Returns of Human Migration” The Journal of Political Economy, 70(5): 80-93.
Todaro, M. P., and L. Maruszko (1987). “Illegal Migration and US Immigration Reform: A Conceptual Framework”, Population and Development Review, 13: 101-114.
Todaro, M.P. (1969). “A Model of Labor Migration and Urban Unemployment in Less Developed Countries”, American Economic Review, 59: 138-148.
Todaro, P.M. (1971). “Income Expectations, Rural-Urban Migration and Employment in Africa.” International Labor Review, 104 (5): 12-24.